voor wie?

Zaans Groen


Iedereen in Nederland kent wel het Zaanse houten huisje met de halsgevel van een grachtenpand. Het huisje is groen, ook dat weet iedereen. Maar niet iedereen weet dat dit groen niet oud is. Het wordt gemaakt met een modern pigment dat pas na de tweede wereldoorlog breed geproduceerd werd en in rap tempo heel Nederland veroverde. Dat het Zaans Groen is gaan heten komt door de combinatie van de houten oud-Hollandse gevel en het krachtige, nieuw-Hollandse groen. Hollandser kan het niet. De Zaanse Schans, die meeging in de populariteit van het moderne groen, heeft hieraan zeker bijgedragen, en misschien valt de relatie tussen Zaans Groen en modern groen er wel helemaal aan toe te schrijven.

Toen architect Sjoerd Soeters gevraagd werd om het chaotische stationsgebied van Zaandam om te vormen tot een warm hart koos hij voor het Zaanse huis, en dus voor groen. Het Kleurbureau deed onderzoek naar de Zaanse kleurhistorie en vond een lijn van donker naar lichter groen, en dat bleek ook een lijn te zijn van rijk naar arm en van oud naar nieuw. Dit idee werd uitgewerkt in een kleurenwaaier mer daarin niet alleen de 'bekende moderne groenen', maar ook een aantal 'nieuwe moderne groenen'.

En er zit een blauw in de waaier, bij wijze van 'incident'. Deze tegendraadse kleur is gebaseerd op een schilderij dat Claude Monet in 1871 in Zaandam maakte. Het heet 'Het Blauwe Huis' en lange tijd was er discussie over de vraag of het hier echt om blauw ging of om 'uitgeblauwd' groen. Het Kleurbureau liet microscopisch onderzoek uitvoeren op een monster van de verflagen op het hout aan de zijkant van het huis, en daaruit bleek dat er ten tijde van het bezoek van Monet wel degelijk blauwe verf op het huis zat. Reden genoeg om dit 'Monet Blauw' in ere te houden.